4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinde
4/4/2007 tarihinde 24483 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 5615 sayılı
Gelir Vergisi Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair
Kanunun 23 üncü maddesi ile 4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 10 uncu
maddesine aşağıdaki fıkralar eklenmiştir. "Kurum, dördüncü fıkranın;
(c) bendi ile ilgili olarak Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığının uygun
görüşünü alarak sosyal güvenlik prim borcunun kapsamı ve tutarını; (d)
bendi ile ilgili olarak, Gelir İdaresi Başkanlığının uygun görüşünü alarak
vergi borcu kapsamına girecek vergileri; tür ve tutar itibariyle
belirlemeye yetkilidir.
Bu madde kapsamında istenen
belgelerden hangilerinin taahhütname olarak sunulabileceği Kurum
tarafından belirlenir. Gerçeğe aykırı hususlar içeren taahhütname
sunulması veya ihale üzerinde kalan istekli tarafından taahhüt altına
alınan durumu tevsik eden belgelerin sözleşme imzalanmadan önce
verilmemesi halinde bu durumda olanlar ihale dışı bırakılarak geçici
teminatları gelir kaydedilir."
Aktarılan değişiklikten önce 4734 ve 4735
sayılı Kanunların uygulanmasına yönelik olarak çıkarılan Uygulama
Yönetmeliklerinde 10 uncu maddenin 4 üncü fıkrasında belirtilen hususlarda
taahhütname verilmesine ilişkin hükümler ile, mücbir sebep halleri
dışında, ihale üzerinde kalan isteklinin ihale tarihi itibarıyla 4734
sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin son fıkrasının (a), (b), (c), (d), (e)
ve (g) bentlerinde sayılan durumlarda olmadığına dair belgeleri veya kesin
teminatı vermemesi ya da sözleşme imzalamaması durumunda, geçici teminatın
gelir kaydedilerek Kanunun 58 inci maddesi gereğince altı aydan az olmamak
üzere bir yıla kadar ihalelere katılmaktan yasaklama kararı verileceğine
ilişkin hükümler bulunmakta ve Uygulama Yönetmelikleri ekindeki ilgili
standart formlarda bu hususa yönelik düzenlemeler bulunmakta idi.
Aynı doğrultuda Kamu İhale Genel
Tebliğinin Birinci Bölümünün "İsteklilerden 10 uncu maddenin son fıkrasına
göre istenecek belgeler" başlıklı IX. maddesinin (f) bendinde; "Mücbir
sebep halleri dışında, ihale üzerinde kalan isteklinin ihale tarihi
itibarıyla 4734 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinin son fıkrasının (a), (b),
(c), (d), (e) ve (g) bentlerinde sayılan durumlarda olmadığına dair
belgeleri veya kesin teminatı vermemesi ya da sözleşme imzalamaması
durumunda, geçici teminatı gelir kaydedilerek Kanunun 58 inci maddesi
gereğince altı aydan az olmamak üzere bir yıla kadar ihalelere katılmaktan
yasaklama kararı verilecektir." düzenlemesi bulunmaktadır.
4734 sayılı Kanunda anılan hususlara
ilişkin taahhütnamelerin düzenlenmediği durumda, isteklilerin bu hususlara
ilişkin durumlarını belgelemeleri yerine ihaleye katılım ve rekabetin
sağlanması amacına dönük olarak ve ilgili tarafların olumlu görüşleri
çerçevesinde, aktarılan hususların taahhüde bağlanması ancak ihale
üzerinde kalan isteklinin bu durumu belgelemesi esası benimsenmiştir.
Taahhütname uygulamasında işlerliğin
sağlanması ve katılım ve rekabetin sağlanması yanında güvenirlik ilkesinin
de temini bakımından ihale üzerinde kalan isteklinin bu hususları
belgeleyemediği hallerde;
a) Geçici teminatın irat kaydı,
b) 17 nci maddenin (b) bendi kapsamında
değerlendirilecek bu eylem nedeniyle istekli hakkında yasaklama işlemi
uygulanması,
Esasları benimsenmiştir.
Bununla birlikte; 4734 sayılı Kanunun 10
uncu maddesinde değişiklik yapan söz konusu Kanun hükmü karşısında mevcut
müeyyidelerin tekrar değerlendirilmesi zorunluluğu doğmuştur.
5615 sayılı Kanunla, 4734 sayılı Kanunun
10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası kapsamında istenen belgelerden
hangilerinin taahhütname olarak sunulabileceğinin Kurum tarafından
belirleneceği hükme bağlanmış ve gerçeğe aykırı hususlar içeren
taahhütname sunulması veya ihale üzerinde kalan istekli tarafından taahhüt
altına alınan durumu tevsik eden belgelerin sözleşme imzalanmadan önce
verilmemesi durumunun yaptırımı da geçici teminatın irat kaydedilmesi ve
ihale dışı bırakılma olarak belirlenmiştir.
Aktarılan gerekçe ve nedenlerle;
1 - Söz konusu hususa ilişkin olarak
halen kullanılan taahhütnamelerin geçerli olduğuna,
2 - İkincil mevzuat çalışmaları
tamamlanıncaya kadar idarelerin; 5615 sayılı Kanunla getirilen hükümlere
uygun olarak; gerçeğe aykırı hususlar içeren taahhütname sunanlar ile
ihale üzerinde kalan istekli tarafından taahhüt altına alınan durumu
tevsik eden belgeleri sözleşme imzalanmadan önce vermeyen istekli hakkında
yasaklama işlemi uygulanmaksızın geçici teminatlarının gelir kaydedilerek
ihale dışı bırakılmaları gerektiğine,
3 - Kararın Resmî Gazete'de
yayımlatılmasına;
Oybirliği ile karar verildi.